Ecologische vervolgonderzoek; excursie eDNA-monsters

Op woensdag 4 september kwamen Kim en Kevin van Natuurlijke Zaken met hun dienstboot vanuit het Ilperveld naar de Nieuwe Gouw. Ze gingen op verschillende eilandjes in de Kadoelerbreek eDNA-monsters nemen. Ook Tello van de Adviesgroep voer een stukje mee.

Deze keer waren het grondmonsters. Dat betekent dat op een bepaald stuk grond met handschoenen wat aarde wordt verzameld. Deze monsters worden bewaard in alcohol en later onderzocht op sporen van dieren, zoals de noordse woelmuis of waterspitsmuis.

 
Weekdieren, planten en kleine beestjes
We hebben ook gekeken of er geschikte plekken waren voor de platte schijfhoren, een streng beschermde slak. Helaas hebben we die niet gevonden. Er werden sowieso weinig slakken gezien. Wel werden een paar driehoeksmossels en smurfslakjes gevonden.

Het water heeft waarschijnlijk een wisselend zoutgehalte. Daar kunnen weinig zoetwaterslakken tegen. We vonden geen typische brakwatersoorten, behalve een klein schelpje van de brakwaterstrandschelp.

Ook ondergedoken waterplanten zagen we niet veel, alleen waterlelies en wat kroos langs de kant. Bij het oude gemaal zagen we mooie mossen en korstmossen op de muur. Ook een paar pissebedden en hooiwagens, maar die waren te snel voor een foto.

 
Vogels en bomen
Kevin leidde ons door een smalle sloot richting de Kadoelenweg. Het leek wel een klein oerwoud. Een ijsvogel vloog voorbij. Langs de oevers zagen we grote groepen staartmezen en andere soorten mezen. Een buizerd werd achternagezeten door zwarte kraaien. We zagen veel oeverplanten zoals:

• kleine lisdodde
• riet
• kattestaart
• wolfspoot
• moerasandoorn
• bramen

Aan de bomen stonden onder andere:

• eenstijlige meidoorn
• zwarte els
• zachte berk
• wilgen
• zomereik
• appelboom (met grote gele appels, ongeveer vijftien geplukt)

Het was een echt moerasbos-habitat, al vielen de appel- en zomereiken een beetje uit de toon. 

Het water
Het water in de Kadoelerbreek en Nieuwe Gouw was helder, maar de bodem bestaat uit een dikke laag modder waar weinig leven in zit. Bij het zeven van de modder werd het water meteen troebel.
Er zit genoeg vis in het water. Dat zagen we aan de aanwezigheid van fuut en kleine mantelmeeuw.

 
Een ‘onbewoond’ eiland
Kevin en Kim voeren verder naar een eiland bij de IJdoornlaan en het Vikingpad. Het eiland is makkelijk bereikbaar vanaf het water, maar niet vanaf de weg.

Op het eiland vonden we geen veenmossen, maar wel leuke soorten zoals:

• melkeppe
• watermuur
• wimperzwammen
• gekielde loofslak

Daarnaast zagen we koninginnenkruid en greppelrus, die wijzen op veel water. Het eiland is dus een moeraseilandje, midden in de stad!

We zochten ook naar muizen. Die laten zich zien door latrines of holletjes. Op het eiland kwamen we veel holen tegen. Daar en bij de oevers zijn bodemmonsters genomen. Nu moeten we wachten op de resultaten van het eDNA-onderzoek.

 
Nog een paar eilandjes
Na het eerste eiland hebben we andere eilandjes in de Kadoelerscheg bezocht. Veel waren ruig met bramen en brandnetel. Op sommige plekken was het rustig en sereen. En opeens vloog er weer een ijsvogel voorbij, als een blauwe schicht.

 
En sloten
Tot slot namen we eDNA-monsters bij verschillende bruggen en sloten. Onder andere bij De Bongerd en de blauwe verbindingen richting de Wilmkebreek.

We sloten de dag af op het eiland ten noorden van de Marssloot en A10. Ook dit eiland is rustig en kan een goed leefgebied zijn voor bijzondere soorten. Daarna voeren we rustig terug naar het Ilperveld.

 
Resultaat van deze ochtend
Het eDNA-onderzoek moet nog worden geanalyseerd. We moeten nog even wachten op de uitslag.

Tello Neckheim en Kevin Raatjes