Activiteiten

De nachtvlinderkaravaan in Amsterdam-Noord wordt dit jaar feestelijk afgesloten met een lezing over nachtvlinders. Door natuurlijk tuinieren krijg je veel soorten nachtvlinders in je tuin. Wat kun je dan doen in je tuin en hoe vind je ze? Wat is de rol van de wilg als waardplant voor veel motten en hoe kunnen al die soorten naast elkaar bestaan? Laat je inspireren en verbazen over al deze nachtelijk activiteiten in je tuin en om je huis.

Aanmelden kan bij Floor: 06 2456 3117

Waar: Beeldenbos Noord

Wanneer: zaterdag 22 november om 15:00 uur.

Henk van Alst

De afgelopen dagen kondigde de herfst zich al voorzichtig aan met dagenlange regenbuien. De relatief warme bodem van de afgelopen zomer wordt nu vochtig. Gevallen bladeren en andere plantenresten gaan rotten. Schimmels breken dit organisch materiaal af tot voedingsstoffen en geven die weer af aan de omgeving. Zo wordt de voedselkringloop in stand gehouden; een biologische recycling dus. 

Samen met het vocht vormen die voedingsstoffen een ideale combinatie voor een ondergrondse schimmel, de zwamvlok of het mycelium, om zich te gaan voortplanten. Dat doen ze door paddenstoelen (de vruchtlichamen) te vormen. Dit gaat heel snel doordat de cellen van de schimmeldraden zich strekken en zich volzuigen met water. Paddenstoelen bestaan dan ook voor het grootste deel uit water en dienen alleen voor de productie van sporen om zich voort te planten. 

Harde populierboleet

Zo vonden we op 16 september bij de ingang van Volkstuinpark de Bongerd de harde populierboleet (Leccinum duriusculum), een forse ruigsteelboleet met een hoeddiameter van ca 6 tot wel 20cm. Oudere exemplaren verkleuren naar zwart. En zoals de naam al zegt komt deze boleet voor onder populieren. In dit geval onder de 55 jaar oude grauwe abeel. De grauwe abeel is ook een soort populier. Boleten zijn paddenstoelen met buisjes onder de hoed waaruit de sporen vallen. Ze zijn vaak eetbaar en smakelijk; denk maar aan eekhoorntjesbrood (of porcini voor de liefhebbers van Italiaanse keuken). Deze harde populierboleet is ook eetbaar, maar sommige soorten die hier veel op lijken zijn giftig. Dus opletten geblazen! Ons advies is dan ook om ze niet te plukken. En zoveel staan er niet, anderen willen er ook van kunnen genieten. Sommige insecten trouwens, maar ook slakken en muizen leven van paddenstoelen. 

Symbiose

Bovendien zijn boleten mycorrhiza-vormende paddenstoelen. Dat betekent dat de schimmeldraden van de zwam een symbiose hebben met boomwortels. Bij deze harde populierenboleet dus altijd met een populier. De schimmeldraden wisselen mineralen tegen suikers uit met de boom, daar worden ze beide beter van. Deze harde populierboleet behoort tot het geslacht Leccinum waartoe ook de veel algemenere berkenboleet behoort. Zij kenmerken zich door hele kleine donkere schubjes op de steel die sterk contrasteren met de witte ondergrond. Er zijn andere specifieke kenmerken voor de harde populierboleet zoals roze verkleuringen op bepaalde plekken bij doorsnijden. En om het zeker te weten zou je de vorm, kleur en grootte van de sporen onder een microscoop moeten bekijken. In ons geval hebben we dat gedaan en de determinatie bevestigd door ook deze kenmerken te controleren. 

Onderzoek

Het hele jaar door groeien er paddenstoelen, maar de topperiode is de herfst. Wij zouden graag willen weten welke paddenstoelen er in de scheg leven. Daarom willen wij je vragen om je waarnemingen van paddenstoelen op waarneming.nl te zetten (of op de app ObsIdentify). Lees hier hoe je dat kunt doen. Geef alleen akkoord op de soortnaam als de score op waarneming.nl of op ObsIdentify 100% is. Is dat niet het geval stuur je foto’s van de paddenstoel (ook van de onderkant van de hoed) en locatie van de paddenstoel naar info@kadoelerscheg.nl, dan kijken wij welke paddenstoel je hebt gezien en doen we nog een microscopisch analyse. 

Na de herfst komen we dan terug met de resultaten van dit onderzoek.

Michiel de Goeje en Henk van Alst

Dat hoeft niet als je er meer van weet!

Kom dus zaterdag 20 september om 14.00 uur naar het clubhuis van Volkstuinpark de Bongerd voor een lezing over spinnen.

• Weet jij hoeveel ogen een spin heeft?
• Hoe sterk is een spindraad eigenlijk?
• Hoe vangt en eet een spin zijn prooi?

Ook leuk voor kinderen vanaf 6 jaar! Na de lezing maken we een wandeling over het tuinpark.

Ben jij 6 jaar of ouder? Help dan op woensdag 17 september van 15:00 – 17:00 uur mee met water- en bodembeestjes zoeken. De vereniging tot Behoud van de Wilmkebreekpolder organiseert deze kinderactiviteit. Klik hier voor meer informatie.

Op woensdag 16 juli van 15:00 - 17:00 uur organiseert de Vereniging tot Behoud van de Wilmkebreekpolder weer de jaarlijkse activiteit voor kinderen. Zie de flyer. Na opgave ontvang je een mail met de locatie en andere details.

Op zondag 6 juli 2025 van 13:00 - 15:30 uur organiseert de Vereniging tot Behoud van de Wilmkebreekpolder een open-tuinen-activiteit.

Bij het Volkstuinpark de Bongerd geeft Margje Haringa een korte lezing over gallen op zaterdag 28 juni 2025 om 10:00 uur. Het duurt tot ca 12:00 uur. Daarna neemt ze je mee op een zoektocht naar deze abnormale uitgroeisels of vergroeiingen op planten. Geïnfecteerde bladeren maken bijvoorbeeld extra weefsel aan omdat een parasiet, vaak een insect, een ei heeft gelegd op zo'n blad. Verzamelen voor het clubgebouw van Volkstuincomplex de Bongerd, Kadoelenpad 21.

Meld je hier van te voren aan.

Op zaterdag 14 juni van 13:30 - 15:30 uur laat Koen van Tilburg de verborgen onderwaterwereld van tuinpark de Bongerd zien. Met schepnet ontdekken we waterkevers, bootsmannetjes, vissen en kreeften. De excursie is voor iedereen toegankelijk. Verzamelen bij het clubhuis van het tuinpark, Kadoelenpad 21 in Amsterdam.

Op 12 juni geeft Jan Jongejans een lezing over IJsvogels. Jan is ijsvogelcoördinator van de Vogelwerkgroep Amsterdam en houdt met veel vrijwilligers ruim honderdvijftig ijsvogelwanden in en om de stad in de gaten. Vorig jaar waren er wel 80 broedende paartjes en misschien is dat dit jaar wel weer meer, want de afgelopen winter was weer vrij mild. De ijsvogel doet het heel goed in Amsterdam.

Wil je meer te weten komen over dit juweeltje dat je soms zelf hier in de buurt kunt zien, kom dan op donderdagavond 12 juni om 20:00 uur naar de kantine van Tuinpark de Bongerd, Kadoelenpad 21 in Amsterdam. Inloop vanaf 19:30 uur. Zijn lezing duurt ongeveer 1 - 1,5 uur.

De entree is gratis, maar wel graag eerst aanmelden via de mail shreyas_de_jong@hotmail.com. (Dan weten we hoeveel mensen er komen.)

Henk van Alst

In een grote tuin in Amsterdam-Noord speur ik sinds enkele jaren naar insecten. Ik probeer ze te lokken en te observeren, want insecten spelen een cruciale rol in het ecosysteem - van bestuiving tot het beheersen van plagen. Hoe meer ik daar over te weten kom, des te meer groeit mijn fascinatie. Ik vertel hoe je met natuurlijk tuinieren (o.a. meer inheemse planten laten staan of zelf te kweken en geen gif gebruiken) helpt om een gezonde balans te creëren in je tuin en verschillende soorten vliegen, wantsen, libellen, sprinkhanen, kevers en vooral wespen kunt aantrekken, die onze concurrenten in toom proberen te houden. 

De lezing duurt tussen 45 en 60 minuten. Daarna wandel ik met een groep van maximaal 15 deelnemers door het tuinpark en vertel over de insecten die we tegenkomen. Meld je voor de wandeling van tevoren aan via igrosmann@hoitmail.com, want vol is vol.

Datum: 31 mei, 13:00 - 15:00 uur

Locatie: kantine Volkstuintuinpark De Bongerd, Kadoelenpad 21, 1035 NW Amsterdam

Henk van Alst

Deze activiteit wordt georganiseerd in de Week van de Biodiversteit van 17 - 25 mei 2025.

Je moet op zondagochtend 25 mei vroeg uit de veren als je met Nynke en Henk vogels wilt spotten. Op dit moment kun je al genieten van een fluitconcert om vijf uur 's ochtends, maar wij vertrekken pas om 07:00 uur vanaf de parkeerplaats van Tuinpark De Bongerd, Kadoelenpad 21, 1035 NW Amsterdam. Nynke en Henk weten alles van weidevogels; van de Grutto's die dit jaar weer jongen (pullen) hebben, maar ook  van Kieviten, Tureluurs, Scholeksters, Bergeenden en andere weidevogels. We gaan ook kijken in de buurt van de skatebaan en als het lukt bij het gemaal. Misschien horen we wel de Tuinfluiter, Cetti's zanger of de Nachtegaal...

Doe goede wandelschoenen aan, neem je verrekijker mee en ontdek alle vroege vogels!

Deze activiteit is gratis, maar meldt je van te voren aan bij info@kadoelerscheg.nl, dan weten we ongeveer hoe groot de groep wordt.

Henk van Alst

Deze activiteit wordt georganiseerd in de Week van de Biodiversteit van 17 - 25 mei 2025.

Gert de Jong, de gierzwaluwexpert van Amsterdam, neemt je op 23 mei om 20:15 uur mee op een gierzwaluwfietsexcursie. We vertrekken vanaf het Van der Pekplein 1 in Amsterdam en we eindigen in de Vegastraat om ongeveer 22:15u, Tuindorp Oostzaan. 

In de Gerard van der Groeplaan is in de laatste jaren de kolonie Gierzwaluwen flink gegroeid tot wel 50 nesten!

(Als je gierzwaluwen bij een nestlocatie ziet, meldt dit dan bij de gierzwaluwwerkgroep.)

Je hoeft je hiervoor niet aan te melden, dus gier gewoon mee...

Deze activiteit wordt georganiseerd in de Week van de Biodiversteit van 17 - 25 mei 2025.

Op 22 mei om 20:00 uur geeft Kars Veling een lezing over vlinders. Hij is ecoloog en werkt al sinds de beginjaren bij De Vlinderstichting.

Locatie: kantine van Tuinpark De Bongerd, Kadoelenpad 21, 1035 NW Amsterdam.

Deze activiteit is gratis, maar meldt je van te voren aan bij info@kadoelerscheg.nl, dan weten we ongeveer hoe groot de groep wordt.

Wandel 21 mei om 15:00 uur met Tello mee. Hij is malacoloog oftewel weekdierkundige. Maar niet alleen slakken hebben zijn interesse. Hij vertelt je ook allerhande weetjes en anekdotes over vogels, planten en insecten. Deze excursie start op het voetbalveldje Vishoekerpad, Amsterdam (zie kaartje). Doe stevige schoenen aan en neem je verrekijker mee.

Lees ook zijn verslag van de Quickscan op 11 april 2024.

Deze activiteit is gratis, maar meldt je van te voren aan bij info@kadoelerscheg.nl, dan weten we ongeveer hoe groot de groep wordt.

Deze activiteit wordt georganiseerd in de Week van de Biodiversteit van 17 - 25 mei 2025.

Ga zondagmiddag 18 mei om 14:00 uur mee met onze vegetatiekenner Michiel op zoek naar bijzondere en gewone bloemen, struiken en bomen in de Kadoelerscheg. Hij vertelt je met zijn passie voor planten (maar ook voor schimmels en vogels) alles over de verschillende soorten die je tegenkomt, de grondsoort die ze nodig hebben en de gemeenschappen waarin ze samen voorkomen. Vertrek vanaf de parkeerplaats van Tuinpark De Bongerd, Kadoelenpad 21, 1035 NW Amsterdam.
1035 NW Amsterdam. Doe stevige schoenen aan en laad je smartphone op om mooie foto's te maken.

Lees ook zijn ecologisch onderzoek Planten bij een safari door Kadoelerduin van begin juni 2024.

Deze activiteit is gratis, maar meldt je van te voren aan bij info@kadoelerscheg.nl, dan weten we ongeveer hoe groot de groep wordt.

Afgelopen zaterdag organiseerde de commissie natuur van de Vereniging tot Behoud Wilmkebreekpolder weer de jaarlijkse weidevogeltelling voor publiek. Ondanks de publiciteit bleef het zeer rustig: slechts 5 mensen kwamen langs. Gelukkig wel allemaal zeer geïnteresseerd en enthousiast. Toen Michiel en ik een stel jonge kievitjes spotten, nam de blijdschap toe. Verder zagen we bergeenden, krakeenden, wel 6 jonge meerkoetjes, heel veel jonge gansjes en hoorden we tureluurs. Heel erg in de verte was een grutto te zien, maar vooral de beelden van een kievit door een telescoop -een echte closeup- maakten indruk.

Bijzonder, dit alles, verzuchtte een bezoeker. In de stad en dan zie je dit…

Volgend jaar doen we het weer. En dan zijn jullie ook weer allemaal welkom!

Marja van Nieuwkoop

Vogels kijken, doe je mee?

Aanstaande zaterdag, op 3 mei vanaf 14:00 uur, kun je vogels kijken in de Wilmkebreekpolder. Iedereen mag meedoen en aanmelden is niet nodig. Wil je ook wel eens een keer door een goede telescoop kijken en kieviten met kuikens spotten: dit is je kans! Geoefende vogelspotters van de Vereniging tot behoud van de Wilmkebreekpolder geven uitleg over de vele vogelsoorten in de polder en leren je omgaan met een verrekijker. Heb je zelf een kijker, neem maar mee. Het is vooral leuk voor ouders met kinderen. 

Tot zaterdag as!

De gemeente Amsterdam laat de gierzwaluwpopulatie onderzoeken sinds 2013. Jaarlijks worden delen van de stad geinventariseerd, dit jaar is Noord aan de beurt. Als iemand een nestplaats van gierzwaluwen kent, graag melden via gierzwaluw.amsterdam@gmail.com. Je hebt een nestplaats gevonden als je een gierzwaluw ziet invliegen, in een invliegopening in een pand. Liever niet zomaar vliegende gierzwaluwen melden, dat heeft geen zin''.

Luister ook naar de podcast: https://podcastluisteren.nl/ep/Vogelpassie-Op-zoek-naar-de-poep. 

Gert de Jong

Insecten Kadoelerscheg

In de week van 17-25 mei is het de Week van de Biodiversiteit. Dat is een leuke aanleiding om jullie uit te nodigen mee te doen met een inventarisatie van insecten in de Kadoelerscheg. Ik wil maandag 2e Paasdag om 16:00 uur afspreken bij de bijenheuvels in het Kadoelerduin, omdat de aandacht deze eerste keer uitgaat naar wilde bijen. Er wordt uitleg gegeven over wilde bijen en hoe die te fotograferen. In waarneming.nl kunnen we dan makkelijk achterhalen welke bijen we gevonden hebben. Het idee is om 1x per maand ergens in de Kadoelerscheg af te spreken en ons te focussen op een van de insectengroepen, zoals vlinders, kevers of sprinkhanen, enz.

Deelname is gratis, wel graag aanmelden via info@kadoelerscheg.nl. De inventarisatie kan alleen doorgaan bij goede weercondities. Tot 21 april!

Henk van Alst

Onderhoud IJsvogelwanden te Amsterdam Noord

Afgelopen vrijdag 21 februari was er weer de jaarlijkse werkdag onderhoud IJsvogelwanden in Amsterdam Noord. In Amsterdam Noord hebben in 2024 op 13 plekken IJsvogelparen gebroed. Dat is best veel. Toch blijkt deze opvallende vogel minder snel op te vallen dan zijn kleurenpracht doet denken. 
Jan Jongejans is sinds 2016 coördinator van de IJsvogelwerkgroep, onderdeel van de Vogelwerkgroep Amsterdam. In nauwe samenwerking met de gemeente Amsterdam en Stadsdeel Noord organiseert hij een jaarlijkse werkdag. 
Op de zonnige en droge dag kwamen meer dan 20 vrijwilligers samen om in heel Amsterdam Noord de bekende nesten te inspecteren en zo nodig te prepareren zodat IJsvogels wederom gebruik kunnen maken van de plekken. Jan begon met een algemene inleiding over de IJsvogel en vervolgens werden er groepjes gevormd. Ook gingen er groenwerkers van de gemeente mee en stelden zij gereedschappen ter beschikking. 
Zelf ging ik mee met een ploeg naar de TOB-meertjes. TOB stond voor Tuindorp Oostzaan Boy’s, een van oorsprong katholieke voetbalvereniging. Later is de naam veranderd maar de afkorting TOB is blijven bestaan. De TOB-meertjes liggen onder het terrein wat nu in gebruik is bij diverse bedrijfjes en sportverenigingen. 
Tijdens het verbeteren van een ijsvogelwand hoorde Jan een IJsvogel en weldra verscheen hij. Op flinke afstand kon je zijn of haar oranjegekleurde borstveren waarnemen tussen de takken. En al snel vloog de vogel naar de pas afgestoken wandjes om vervolgens te scheren over het water en als een blauwe flits te verdwijnen om de hoek naar een aanliggend slootje. Wij gingen ervan uit dat de IJsvogel onze werkzaamheden aan het inspecteren was. 
Maar er was ook een ploeg aanwezig in de Kadoelerscheg. Daar werd een nest gevonden dat bewoond is geweest afgelopen jaar. De IJsvogel werd regelmatig gespot rond de Kadoelerbreek en ook langs Zijkanaal I. Maar een zekere broedpoging of broedgeval kon nog niet worden vastgesteld. Met het vinden van het nest bij de Kadoelerbreek was er nu zekerheid. Het nest zat in een wortelkluit van een omgewaaide boom. De nestingang is gefatsoeneerd en nu maar afwachten of ze terugkomen. Ook langs de IJdoornlaan is een nest verbeterd, ook in de kluit van een omgewaaide boom. De hoop aarde die daar een tijdje geleden neergelegd was aan de rand van het orchideeënveldje zorgde wel voor flinke verontrusting bij ons. Later bleek dat dit dus was om de IJsvogelnestgelegenheid aldaar te verbeteren. Wij vroegen waarom dat niet gecommuniceerd had kunnen worden. Het antwoord was dat de gemeente niet alles wat ze doet kan vertellen aan bewoners of adviesgroepen. Ook de aanvoer van de aarde via een tractor had diepe sporen achtergelaten langs het orchideeënveldje. Volgens ons had de aarde ook gewoon via de IJdoornlaan naar die plek getransporteerd kunnen worden. 
Als je zin hebt om mee te doen om IJsvogels te monitoren kun je  nadere informatie krijgen via Jan. Wat je doet is dan in de verschillende broedperiodes van de IJsvogel regelmatig minimaal een half uur tot een uur in de buurt van die plek  te observeren of er een of meerdere IJsvogels te zien zijn. Vervolgens voer je ze in via Waarneming.nl of geef je het door aan Jan. Je krijgt dan regelmatig nieuws te horen via email of whatsapp over de ijsvogel-ontwikkelingen in je buurt. Je kunt je hiervoor aanmelden door hem een mail te sturen: jan.jongejans@tiscali.nl.

Tello Neckheim

Op 28 juni van 10:00-12:00 uur vertelt Margje Haringma over gallen. Een gal is een woekering van een plant, ontstaan door een parasiet, meestal een insect (een galwesp, galmug of galmijt) die haar eieren in de plant legt. Daarna neemt ze je mee op een rondwandeling om verschillende gallen te zoeken. Verzamelen bij het clubhuis van Volkstuinpark de Bongerd, Kadoelenpad 21 in Amsterdam.

Meld je hier aan.

De adviesgroep Kadoelerscheg heeft het voornemen om een 15-tal QR-paaltjes in de Kadoelerscheg te plaatsen. Het eerse paaltje is donderdag 21 november geplaatst bij de Marssloot en onthuld door Brahim Abid, stadsdeelvoorzitter van Amsterdam-Noord.

Op elk bordje komt een dier of plant te staan die typerend is of zou kunnen zijn voor het betreffende stukje Kadoelerscheg. Op elk bordje staat informatie over de plant of het dier, en een verwijzing met QR-code naar meer informatie op deze website. Op de website staat: waarom hoort het dier/de plant op deze plek? Wanneer kan je het zien? Hoe kan je zorgen dat dit beest/deze plant hier blijft of komt? En wie weet zijn deze bordjes het begin van een natuur-wandelroute door de Kadoelerscheg.

Op dit eerste bordje wordt informatie gegeven over het Landkaartje.

Ga jij ook op bodemdierensafari? Er gaan dit jaar weer duizenden mensen in het hele land op zoek naar bodemdieren!

Van 20 september tot en met 7 oktober

Dichtbij huis is er een vergeten jungle vol dieren. Kleine dieren, maar onmisbaar voor een gezonde bodem en dus voor ons. Zoek mee en ontdek wie er onder jouw voeten leven− sinds kort ook in andere landen dan Nederland. En geef je waarneming hier op deze site door als citizen scientist. Dat kan het hele jaar! 

Tekst: website Bodemdierdagen

Egels leven meestal in hun eentje en zijn actief in de schemering en in de nacht. Ze eten regenwormen, kevers, slakken en spinnen, soms een kadaver van een vogeltje. Af en toe eten ze ook bessen, vruchten en paddenstoelen. Via vaste routes zoeken ze naar voedsel en leggen dan kilometers per nacht af. Je kunt een egel bijvoeren met harde kattenbrokjes.

Maar er is steeds minder ruimte voor egeltjes. Hun aantal is in de afgelopen 10 jaar gehalveerd. Ze raken uitgehongerd, worden vergiftigd of overreden. Om goed te weten hoe het gaat, roept de zoogdiervereniging iedereen op om dit weekend, van 13 tot en met 15 september, waarnemingen van egels door te geven. Dus kom je een egel tegen in je tuin of in de buurt, dan kun je de waarneming plaatsen op waarneming.nl.

Henk van Alst

Eindelijk weer eens een Limonadewesp (of Gewone wesp) in de tuin gezien. Misschien pas de vijfde dit jaar? Het heeft waarschijnlijk met het natte voorjaar te maken, waardoor ondergrondse holen zijn ondergelopen. Wespen zijn belangrijke vliegen-, spinnen- en rupseneters. Misschien komen ze nog en is hun hoogtepunt, normaal in augustus, dit jaar vertraagd. Tel daarom mee en meldt je waarnemingen bij De Nationale Wespentelling van 17-25 augustus.

Verslag van de Ecologische excursie met Kevin Raatjes van Natuurlijke Zaken in het Buiksloterbreekpark

11 augustus 2024

Kevin Raatjes van Natuurlijke Zaken heeft ons vanochtend meegenomen voor een ecologische excursie door het Buiksloterbreekpark. Er waren 13 wandelaars, de meeste uit de directe omgeving van het park, sommige kwamen van verder weg uit de buurt.

Korte historie Buiksloot

Kevin, aangevuld door enkele deelnemers aan de excursie, vertelde dat de Buiksloterdijk een oude zeewering is naar het IJ, maar dat het nu geen zogenaamde A-wering meer is. Vroeger was er voor de dorpen in Waterland weinig aandacht, maar na de grote watersnoodramp van 1916 bleek er veel armoede te heersen. Het dorp Buiksloot bestond uit weidelandschap met wat boerderijen. De toenmalige bewoners wilden wel bij Amsterdam horen en de gemeente Amsterdam nam het gebied op, zodat het gebied ontwikkeld kon gaan worden. Nadat het in 1921 bij Amsterdam getrokken was, werd Buiksloot steeds groter, van een klein lintdorp ontwikkelde het zich naar een wijk.

Successie

Het gebied werd na 1960 opgehoogd. Eerst werd het park als bos bestempeld. Amsterdam hoefde daarom geen onderhoud te doen, maar er werden nog wel planten uitgezet die er eigenlijk helemaal niet thuishoren. Er zaten patrijzen, fazanten, ijsvogeltjes, konijnen, hazen en zelfs een Roerdomp en ringslangen. Als de natuur zijn gang kan gaan dan ontstaat er 'successie'. Dat betekent dat er na de lage planten en kruiden langzaamaan struiken en daarna bomen groeien, totdat er uiteindelijk een bos ontstaat. Hou ouder een bos wordt, hoe meer diverser natuurlijke processen er zullen plaatsvinden en hoe meer soorten er kunnen leven. In 1993 werden de huizen gebouwd direct om het park. Waar nu de huizen staan, daar was het vroeger moeras. Dieren en planten die daar voorkomen, kunnen het wel een tijdje volhouden, maar als het volgebouwd wordt, verdwijnen de oorspronkelijke planten en dieren en maken plaats voor andere, soms meer algemenere, soorten.

Zen

Na dit verhaal stonden we eerst even stil om met gesloten ogen te luisteren naar het park, een klein Zen-momentje. We hoorden een Meerkoet, wat meesjes verderop, kabbelend water van een vijver en heel ver weg een brandweer met sirene. Maar toch, die stilte, die rust. En dat blijkt meteen ook kenmerkend voor het park. Buurtbewoners vinden het heerlijk om er rust te zoeken, er te wandelen, even de hond uit te laten of gewoon een bankje te zoeken om er te gaan lezen en naar de vogels te luisteren. Er waren ook deelnemers die het park nog helemaal niet kenden.

De wandeling

Na deze introductie en kennismaking met elkaar gingen we daadwerkelijk aan de wandel. De verrekijkers werden in gereedheid gebracht, het vlindernet uitgeklapt en hup richting park. Maar nog voordat we daar waren, zagen we al een prachtige zonnende Blauwe reiger en meerdere soorten zweefvliegen bij een bloeiend Koninginnekruid (Leverkruid). In de Grote brandnetel langs het pad zat een rups van de Gehakkelde aurelia te eten. Een Gewone zakdrager, de larve van een klein motje, vonden we op een braamblad. Meerdere Grote keizerlibellen scheerden over het water. We vonden een Houtpantserjuffer op een tak en een Lieveling in het gras. Bonte zandoogjes, Klein koolwitje en Atalanta vlogen voorbij. De deelnemers waren verbaasd wat we allemaal zagen. Eenmaal in het park vertelde Kevin over de sapstroom van een Spaanse aak. Direct onder de bast zit het levende deel van een boom, maar helemaal in het midden van een stam is er eigenlijk een dood deel. Dat zie je bij knotwilgen ook goed. De hele binnenkant is weg, maar toch leeft de boom nog. Nu begrijp ik hoe dat kan. Maar we zagen ook een Cosmea en een Korenbloem, allebei planten die er eigenlijk niet thuishoren, die zijn hoogstwaarschijnlijk ingezaaid.

De wandeling nadert zijn einde. Een jonge Gewone pad kruist onze weg en we horen het iele gefluit van een Boomkruiper. Er zit nog best leven in het park als je maar rustig om je heen kijkt. De beesten van vroeger zijn er waarschijnlijk niet meer. Maar we kunnen er wel voor zorgen dat de biodiversiteit niet verder achteruitgaat en misschien zelfs, met een beetje hulp, verbetert.

Henk van Alst

Op zondag 11 augustus van 10:30 - 12:00 uur neemt ecoloog Kevin Raatjes van Natuurlijke Zaken ons mee voor een excursie in het Buiksloterbreekpark. Waar we in het park verzamelen wordt later nog bekend gemaakt, maar schrijf de datum alvast in je agenda. De excursie is voor iedereen toegankelijk, maar meld je van te voren wel alvast aan op: info@kadoelerscheg.nl

De adviesgroep Kadoelerscheg is in november gestart en nu bezig om alle soorten planten, dieren enzovoort te inventariseren. We gebruiken daarvoor verschillende bestanden en databases die in de afgelopen vijf jaar zijn ontstaan en aangevuld. Een belangrijk hulpmiddel is Waarneming.nl, waar iedereen waarnemingen van dieren en planten en schimmels kan plaatsen. We hebben daarom in Waarneming.nl het gebied Kadoelerscheg aangemaakt, zodat we van daaruit excelbestanden met alle waargenomen soorten kunnen categoriseren. Deze lijsten zijn binnenkort onder de tab Documenten beschikbaar. Er wordt nu hard aan gewerkt.

We roepen jullie op om mee te doen om een goed beeld van de biodiversiteit binnen de scheg te krijgen. Zet je waarneming op waarneming.nl. Weet je niet hoe je dat moet doen, kijk dan hier hoe je Natuurwaarnemer kunt worden.

Zaterdag 29 juni vindt er vanaf 21:30 uur een uitgebreide nachtvlinderinventarisatie in de Kadoelerscheg plaats. Samen met Edo Goverse van het KNNV (Vereniging voor veldbiologie) wordt een groot wit doek opgesteld om nachtvlinders te lokken. We gaan eerst opbouwen, maar vanaf 22:00 uur - 22:30, als het donker begint te worden en de nachtvlinders actief worden, dan zullen vele soorten landen op het doek en gefotografeerd kunnen worden. Je hoeft je niet aan te melden. Kom gewoon even kijken en zet voor de zekerheid een (vuurwerk)bril op als bescherming tegen de UV-stralen.

In juli 2020 hebben hebben leden van de Vereniging tot behoud van de Wilmkepolder, samen met Taxon Expeditions, bij de boerderij op de Kadoelenweg al eens eerder een vrij uitgebreide inventarisatie gedaan met twee menglicht-vanglampen die drie nachten hebben gedraaid op het veld en in de tuin van de Bed & Breakfast. Daarnaast werd twee nachten ook nog een blacklight (UV-lamp) geïnstalleerd in de tuin. Dit leverde in totaal 156 soorten op! Lees meer hierover in het verslag van Taxon Expeditions of zoek onder de tab Documenten.

De Landelijke Libellentelling vindt plaats op vrijdag 14, zaterdag 15 en zondag 16 juni 2024. De resultaten van 2023 vind je op de website van Tuintelling.

Er is dit seizoen speciale aandacht voor dagvlinders en libellen. Het totale aantal vlinders gaat achteruit, zoals de Kleine vos, maar er zijn ook een paar soorten die het goed doen. De Citroenvlinder zie je bijvoorbeeld vaker. De eerste libel, de Vroege glazenmaker, is gisteren gezien terwijl ze haar eitjes afzette in een vijver aan de Kadoelenweg. Er zijn een aantal libellensoorten die achteruit gaan. Dat komt waarschijnlijk door de slechte waterkwaliteit. Maar door klimaatverandering kunnen zuidelijke soorten, bijvoorbeeld de Grote keizerlibel, nu ook meer bij ons voorkomen. Probeer een goede foto te maken en zet die op waarneming.nl. Kijk op 'Waarneming plaatsen' hoe je dat kunt doen. Op deze manier help je met het inventariseren in de Kadoelerscheg!

Henk van Alst

Ga je mee? 

Koen van Tilburg, actief binnen RAVON (Reptielen, Vissen en Amfibiën) neemt ons mee op Vissensafari. Hij start op 25 mei om 13.30 uur bij het clubhuis van Tuinpark de Bongerd. Wie weet wat we allemaal tegenkomen.

De TuinTrail wandelingen en speurtochten nemen je mee langs de mooiste – bekende én onbekende – parken en tuinen van Amsterdam. Ontdek bijzondere bomen, vlindertuinen en vleermuizenkasten. En leer alles over solitaire bijen, permacultuur en stadsecologie. Niets missen onderweg? Klik op de haltes voor omschrijvingen, tekeningen en audiofragmenten. Oortjes in, goede wandelschoenen aan en gaan!

Tuinpark De Bongerd is veranderd, het heeft een metamorfose ondergaan. Vroeger waren er nette paden en aangeharkte tuintjes, waar gespit werd en gif gebruikt. Nu kun je struinen langs oevers en paden vol inheemse planten, die slingeren om natuurlijke tuinen waar biodiversiteit gestimuleerd wordt. Een ideale omgeving om insecten te vinden die zich daar thuis voelen. Zowel kevers en rupsen die blaadjes eten, maar ook vliegen en wespen die van deze knagers leven. Wandel mee met Henk en probeer de Rosse metselbij te vinden bij Overblijvende ossentong. Of de Snorzweefvlieg, die haar eitjes legt waar bladluizen zijn, want daar zijn haar larven dol op. 

Afijn, een wandeling vol avontuur en verhalen!

Reactie Tuinpark De Bongerd:

Op zaterdag 11 mei was de insectensafari op de Bongerd. Het was prachtig weer en onder leiding van Henk van Alst zijn we op safari gegaan. Eerst maar naar het bijenhotel om bijen, wespen, vliegen, vlinders en libellen te spotten. Onmiddellijk kwamen we bijzondere exemplaren tegen. Henk legde uit, wees aan en de oh en ah waren niet van de lucht. Wist je dat een libelle een primitief insect is. Dat kan je zien aan zijn vleugels. Een libelle kan zijn vleugels niet opvouwen zoals veel andere insecten, die verder geëvalueerd zijn. We hebben van dit moois genoten en we hopen Henk te kunnen verleiden om nogmaals met ons op safari te gaan, want het was de moeite waard. 

Ineke Grosmann

"Bijzonder om met een kleine groep vreemdelingen op pad te gaan en al zo snel verbondenheid te vinden, door een gedeelde interesse: Insecten. We staan er vaak niet genoeg bij stil, hoeveel leven er op de vierkante meter eigenlijk plaatsvindt. Ik als natuurliefhebber vind aardig mijn weg maar in dit kleine uurtje samen optrekken, ontdekte ik allemaal insecten waar ik nog nooit van gehoord had. Dat vraagt om meer, meer verdieping in mijn eigen tuin en de buurt om mij heen. Opnieuw verwonderd en geïnspireerd door de prachtige schepping om ons heen!"

Marjolein Hund

4 mei 13:00 - 15:00
Weidevogels kijken en herkennen ...
... met de commissie natuur van de Vereniging tot Behoud van de Wilmkebreekpolder. Er zijn verrekijkers en telescopen, maar neem ook je eigen verrekijker mee als je die hebt. We zien allerlei weidevogels, de kieviten hebben al pullen; we geven uitleg over het gedrag van de vogels, over weidevogelbescherming, over bedreigingen voor de weidevogels, enz.
Je hoeft je niet op te geven, kom naar de kade van Klein Kadoelen met uitzicht op de Wilmkebreekpolder. 

woensdag 12 juni

Slootbeestjesmiddag voor kinderen van 6 - 12 jaar (en hun begeleiders)

Een activiteit van de Vereniging tot Behoud van de Wilmkebreekpolder.

We gaan kijken wat er allemaal in de sloten van de polder rondzwemt. We vangen en determineren de soorten beestjes en brengen ze weer terug in de sloot. Ieder kind krijgt een waterbeestjes-zoekkaart met de resultaten van de middag mee naar huis.

Voor opgeven zie de website van de Wilmkebreekpolder Waterbeestjes